Uc farklı şekilde kullanımı vardır ve cok basit kavrayabilirsiniz.
Sıfat yapan -ki en basiti.
Cumleye ait olma anlamı verir ve eklendiği kelime ile bitişik yazılır, genellikle "de" ile kullanılır "deki, daki"
Kasa
daki GTX780 Tİ.
Monitor
deki olu piksel.
Klavye
deki ekmek kırıntısı.
Bağlac olan -ki
Birbiri ile ilgili cumleleri birbirine bağlar. Bu tanımı anlaması zordur.
Cumleye acıklama anlamı verir belki buradan cıkartabilirsiniz bağlac olup olmadığını cıkarıldığında genellikle cumlenin anlamı bozulur ama ama anlamak icin ince bakmak gerek.
Duydum
ki unutmuşsun gozlerimin rengini.
Cumleden cıkartalım
ki ekini anlamı bozuluyor mu, bozulmuyor gibi bir şey.
Anlamın bozulduğunu anlamak icin coğul eki ekleyin "lar, ler" o zaman anlamın bozulup bozulmadığını anlarsınız.
Duydum
kiler unutmuşsun gozlerimin rengini.
İlgi zamiri olan -ki
Cumleden cıkarıldığında bariz bir şekilde cumlenin bozuk olduğunu anlarsınız ve bitişik yazılır, daima ismin yerini tutar.
Benim kasa az, senin
ki cok ısınıyor. (senin kasan cok sınıyor)
Benim R9 290X canavar, seninki tırt. (senin R9 290X tırt)